Aspartam - jaka jest prawda?

Gdyby stworzyć listę składników używanych w produktach spożywczych, wokół których toczy się największa dyskusja, z pewnością aspartam znalazłby się w ścisłej czołówce. Popularny ze względu na słodki smak, jednocześnie obrosły w mnóstwo mitów. Czym jest, czy faktycznie szkodzi i czy jest używany tylko jako dodatek do żywności?

Co to jest aspartam i skąd się wziął?

Historia związana z odkryciem aspartamu jest dość banalna – okazuje się, że był to… efekt uboczny badań nad lekami mającymi łagodzić dolegliwości związane z wrzodami żołądka. Jeden z badaczy uczestniczących w projekcie, James M. Schlatter, w trakcie badań przypadkowo skosztował odrobiny proszku, który jak się okazało miał bardzo zaskakujący smak. Nie zostawił tego odkrycia samemu sobie i postanowił przyjrzeć mu się bliżej.

Czym był ów proszek? Substancją organiczną, dwieście razy bardziej słodką niż cukier. Jak łatwo się domyślić szybko dostrzeżono jego potencjał jako zamiennika sacharozy, który w przeciwieństwie do niej nie powoduje problemów ze skokami cukru we krwi (co wbrew pozorom może być istotne nie tylko dla cukrzyków, ale i dla większości zdrowych osób).

Jakie produkty zawierają aspartam?

Jak się okazuje, po aspartam sięgają nie tylko producenci żywności, lecz również leków, w szczególności tych przeznaczonych dla dzieci, choć nie tylko. W przypadku zastosowań spożywczych początkowo był spotykany głównie jako sypany słodzik, w gumach do żucia, czy w pastylkach do ssania.

Obecnie spektrum zastosowań jest znacznie szersze i aspartam spotykany jest w niemal każdej grupie produktów, w szczególności zaś w sokach, napojach i słodyczach „light”, czy w przeznaczonych dla osób aktywnych fizycznie napojach izotonicznych. Stosunkowo rzadko spotyka się go natomiast w wypiekach, ponieważ w wysokich temperaturach traci swoje właściwości smakowe. Co ciekawe, jego popularności sprzyja fakt, że nie pozostawia posmaku – co może przeszkadzać w przypadku innych słodzików, w tym cukru.

Warto przy tym zauważyć, że na liście składników aspartam występuje pod różnymi nazwami, między innymi jako E951, ale też pod nazwami handlowymi stosowanymi przez danego producenta, np. NutraSweet, czy AminoSweet.

Aspartam i jego wpływ na zdrowie – jak to jest?

Szkodliwość aspartamu  to dyskusja, która w ciągu lat obrosła ogromną liczbą mitów. Trzeba jednak jasno powiedzieć – większość z nich ma swoje źródła jedynie w wątpliwej wiarygodności tekstach ulotek, anonimowych blogach, czy kolorowych czasopismach.

Co jednak, jeżeli przyjrzymy się wynikom badań? A przyglądać się jest czemu, bo od czasu wynalezienia aspartamu (a było to ponad pół wieku temu, w roku 1965), wykonano ich kilkaset. Okazuje się, że zdecydowana większość z nich nie wykazała szkodliwych właściwości. Co z pozostałymi? Część co prawda wskazuje na pewne ryzyko, ale w wielu przypadkach równocześnie sugerowane są dalsze badania, a jednocześnie można założyć, że jak z wieloma innymi substancjami spożywczymi i tu kluczową sprawą jest zachowanie rozsądnej dawki. Można więc powiedzieć, że krytyka w praktyce sprowadza się do demonizowania.

Warto jednak zaznaczyć, iż istnieje i druga strona medalu. Wiele osób unikających aspartamu jednocześnie sięga po cukier. Tymczasem aspartam ma nad nim mnóstwo przewag. Nie sprzyja otyłości (po cukrze zazwyczaj występuje zwiększone łaknienie, a on sam jest bardzo kaloryczny), nie podnosi ryzyka cukrzycy, nie zwiększa także zagrożenia próchnicą (nie stanowiąc pożywki dla bakterii w jamie ustnej).

Na koniec dodajmy, że wiele organizacji badających żywność (m.in. Food Standards Agency, Food Standards Australia New Zealand, czy Health Canada) uważany jest za bezpieczny składnik produktów odżywczych.

 

Materiał zewnętrzny

Autor

Redakcja

4up.pl